Warning: Invalid argument supplied for foreach() in /home/investinafghanis/public_html/wp-content/plugins/avchat-3/avchat3.php on line 182

Warning: Invalid argument supplied for foreach() in /home/investinafghanis/public_html/wp-content/plugins/avchat-3/avchat3.php on line 215

په افغانستان کې د مالیې لګونې سیستم

په افغانستان کې د تېرو څو کلونو په موده کې د ماليې لګونې په سیستم کې بدلونونه رامنځته شوي دي او په دې کار سره د ماليې لګونې په سیستم کې ډیرې اسانتیاوې راغلي دي. د ماليې راټولونې ادارې کارکوونکو او همداراز پانګوالو ته په ترتیب سره د ماليې لګونې او ماليې د ورکړې په اړه اړینې لارښونې او روزنې ورکړل شوې دي، د بیلګې په توګه ماليه راټولونکي څرنګه کولای شي چې په اغیزمنه توګه مالیې راټولې کړي او پانګوالو ته د ماليې د ورکړې اړوند مقررو او اصولو په اړه روزنې ورکړل شوې. هر مالیه ورکوونکی باید د مالیې ورکوونکې پیژندنې نمبر ولري (هر ماليه ورکوونکی یو ځانګړی نمبر لري). ټول پانکوال باید د خپلو عوایدو په اړه راپور وړاندې کړي آن که عواید يي د ماليې ورکونې وړ هم نه وي. د ټولو مالیه ورکوونکو په اړه مالومات د اقتصاد او سوداګرۍ وزارت کې په خوندي توګه ساتل کیږي مګر دا چې د قانون د حکم له مخې شریکولو حق ورکړل شوی وي. مالیه ورکوونکي اړ دي چې د ماليې اړوند د محاسبې د میتودونو څخه کار واخلي او سندونه او ریکاټونه يي وساتي. د ماليې لګونې کال د مرغومي (۲۱ ډسمبر) په لوموړۍ پېل او د لیندۍ (۲۰ ډسمبر) په وروستۍ نېټې پای ته رسېږي.

 

په افغانستان کې د ماليې مهم ډولونه په لاندې توګه دي:

   
14

پر سهامي شرکتونو اوعوایدو باندې مالیې

د هر حکمي شخص، سهامي او محدودالمسؤلیته شرکت او یا هم کوم بل تشبث د کلنیو عوایدو په پام کې نیولو سره، ماليي پرې پلي کیږي. په افغانستان کې د ماليې د ورکړې کال عبارت له هجري لمریز کال څخه دی ، مګر دا چې په دې قانون کې بل ډول حکم شوی وي. پرعوایدو د مالیې لګول عبارت له هغه مقدار ناخالصو عوایدو پر سرجمع، چې په عوایدو د ماليې لګونې په قانون کې راغلو ټولو کسراتو او ماليې اړوند معافیتونو په نظر کې نیولو سره، پر سهامي او محدودالمسؤلیته شرکتونو او ادارو باندې لګول کېږي.

  • د حکمي اشخاصو، سهامي او محدودالمسؤلیت شرکتونو او نورو حقوقي بنسټونو د ماليې وړ خالصو عوایدو باندې هر مالي کال کې ۲۰٪ مالیه پلي کېږي.
  • د ماليې د ورکړې په موخه هغه عواید چې د بهرنیو اسعارو په بڼه ترلاسه کېږي لومړی باید افغانیو ته واړول شي او د نوموړو اسعارو بدلولو بیې لپاره د افغانستان بانک د هرې میاشتې د اسعارو بدلولو اوسط نرخ باید په پام کې ونیول شي.
 

د عوایدو له سرچینو څخه د مالیې ورکول

په ۳ماده (د ویبلینک لپاره د دې سند پای ته لاړ شئ ) کې راغلو حکمونو په پام کې نیولو سره د ورکړې وړ ټول معاشونه، او مزدوریو باندې مالیه پلي او د دولت عوایدو حساب ته ئي ولیږدوي.

شمیره د مالیې د پلي کیدو وړ عواید (افغانۍ) د مالیې نرخ (٪) تشریح
۱ د ۰ څخه تر ۵۰۰۰ مالیه پرې نشته هر هغه څوک تر نوموړي مقدار پورې عواید ولري د مالیې ورکړه
۲ د ۵۰۰۱ څخه تر ۱۲۵۰۰ ۲ ٪ پر ۵۰۰۰ افغانیو مالیه نشته او ۷۵۰۰ افغانیو باندې ۲ ٪ مالیه پلي کېږي چې ۱۵۰ افغانۍ کېږي.
۳ د ۱۲۵۰۱ څخه تر ۱۰۰۰۰۰ ۱۰ ٪ ۱۵۰ افغانۍ مالیه + ۱۰ ٪ ماليه چې ۸۷۵۰ افغانۍ کیږي
۴ د ۱۰۰۰۰۱ څخه لوړ ۲۰ ٪ ۸۹۰۰ افغانۍ مالیه + ۲۰ ٪ ماليي په پاتې عاید باندې پلي کیږي.
۵ د کورونو د کرايي پر بنسټ د مالیې ورکړه ۲۰ ٪ هغه ودانۍ یا کورونه چې طبعي یا حکمي وګړو ته د سوداګرۍ په موخه په کرایه ورکړل شوي وي او کرایه ئي د ۱۵۰۰۰ افغانیو څخه لوړ وي نو ۲۰ سلنه مالیه باید ورکړل شي.

د انتفاعي معاملو مالیه

د انتفاعي معاملو مالیه له سهامي او محدودالمسؤلیت شرکتونو، مؤسسو، او نورو شرکتونو څخه د لاندې اصولو پر بنسټ اخیستل کېږي
  • پر هغو عوایدو چې د کمیشن، فیس، سود، بخششي،د تألیف حق، کرایه، او داسې نورو ورته عوایدو له درکه ترلاسه شوي وي د هر ډول کسراتو دمخه په کال کې ۵ ٪ مالیه پرې لګول کیږي. خو د ۶۵ مادې پر بنسټ د یو طبعي شخص د کور د کرايي په ترڅ کې ترلاسه شوو عوایدو باندې نه لګول کیږي.
  • پر هغه ناخالصه عوایدو چې د بیلا بیلو توکو، سامانونه، خدمتونه، ترانسپورتي اسانتیاوو او ودانیزو چارو په ترڅ کې ترلاسه شوي وي د هر ډول کسراتو دمخه ۲٪ مالیه لګول کیږي.
  • پر ناخالصه عوایدو د بیمې په ترڅ کې ترلاسه شوې اضافي ګټې څخه د هرډول کسراتو دمخه ۲٪ ماليې لګول کېږي.
  • هغه ناخالص عواید چې د تفریحي خدمتونو لکه، تیاتر، د فلم ننداره، ډرامې، کنسرتونو نندارتونونو، ورزشي مسابقو او داسې نورو ورته پروګرامونو د ټکټونو د پلورلو له امله ترلاسه کیږي، د هر ډول کسراتو د مخه ۲٪ مالیه پرې لګول کېږي.
  • همداراز، هغه ناخالصه عواید چې د تولیداتو، توکو، پانګو او نورو خدمتونو په ترڅ کې ترلاسه کېږي، ۲٪ مالیه پرې لګول کیږي.
  • د ماليې وزارت د حکم له مخې، ۱۰٪ مالیه د هغه حکمي یا طبعي شخص د عوایدو څخه هره میاشت ګرځول کېږي چې عواید يي ۵۰۰۰۰ افغانۍ یا د دې څخه زیات وي.
 

برای مشاهده ورژن کامل اینجا کلیک کنید